Market Düzeninin Arkasındaki 15 Şaşırtıcı Ayrıntı
Raf yerleşiminden müzik temposuna, kasa önü bölgesinden fırın kokusuna alışverişi yönlendiren tasarım kararları.
Selenay Ertem 3 dk okuma
Market, ilk bakışta sıradan bir mekân gibi görünüyor. Oysa raf yerleşiminden aydınlatmaya, etiket yazı tipinden müzik temposuna kadar pek çok ayrıntı üzerinde çalışılmış durumda. Bu ayrıntıları bilmek, alışverişe bakışı değiştiriyor.
Temel ürünler neden en uzakta
Ekmek, süt ve yumurta gibi herkesin aldığı ürünler genellikle mağazanın en dibinde bulunuyor. Amaç, müşterinin tüm reyonları dolaşması. Bu yolculuk sırasında sepete giren plansız ürünler, düzenin asıl hedefi oluyor.
Göz hizası en değerli raf
Göz hizasındaki raflar en çok satan ya da en kârlı ürünlere ayrılıyor. Alt ve üst raflarda çoğu zaman daha uygun alternatifler bulunuyor. Eğilip bakmak, birçok kategoride doğrudan tasarruf demek.
Çocuk ürünleri alçakta
Şeker ve oyuncaklı ürünler çocuğun göz hizasına yerleştiriliyor. Bu yerleşim tesadüf değil. Bilmek, markette yaşanan pazarlığı anlamlandırıyor.
Sepet boyutunun etkisi
Büyük araba, sepeti doldurma eğilimini artırıyor. Az kalem alacaksanız elde taşınan sepet hem süreyi kısaltıyor hem alımı sınırlıyor.
Sonu dokuzla biten fiyatlar
Fiyatın yuvarlak bir sayının hemen altında yazılması, algıda belirgin fark yaratıyor. Zihin ilk rakama odaklanıyor. Yuvarlayarak düşünmek bu etkiyi azaltıyor.
Müzik ve tempo
Yavaş tempolu müzik, mağazada geçirilen süreyi uzatıyor. Uzayan süre sepetin büyümesiyle sonuçlanıyor. Kendi temponuzu korumak bu etkiyi kırıyor.
Fırın kokusunun rolü
Fırın ve şarküteri bölümlerinin girişe yakın olması, tazelik algısını güçlendiriyor. Açlık hissi de bu kokularla tetikleniyor. Tok karnına alışveriş bu etkiyi azaltıyor.
Kasa önü bölgesi
Kuyrukta bekleyen müşteri küçük ve ucuz ürünlere daha açık hâle geliyor. Kasa önü rafları tam bu ana göre kurgulanıyor. Sepete son bir kez bakmak bu etkiyi kırıyor.
Kampanya listesinin gücü
Kararı evde vermek, mağaza düzeninin etkisini büyük ölçüde ortadan kaldırıyor. Haftalık A101 Aktüel listelerini önceden okumak, reyonda geçirilen süreyi de kısaltıyor.
Deneme standları
Tadım noktaları ürünle kurulan ilişkiyi güçlendiriyor. Denenen ürünün satın alınma ihtimali belirgin biçimde artıyor. Denemek serbest; kararı listeye göre vermek gerekiyor.
Sezonluk stantlar
Mağaza girişindeki sezonluk alan, dönemin öne çıkan ürünlerini gösteriyor. Listede olan bir ürünse fırsat, değilse plansız alım oluyor.
Aydınlatmanın etkisi
Taze ürün reyonlarında kullanılan aydınlatma, ürünleri daha canlı gösteriyor. Bu yüzden seçim yaparken görünüşe değil dokuya ve kokuya bakmak daha güvenilir.
Raf düzeni ve yükseklik
Yeni ve tanıtımı yapılan ürünler genellikle en görünür noktalara yerleştiriliyor. Bu konum, ürünün en iyi ya da en uygun olduğu anlamına gelmiyor.
Toplu teklifler
Birden fazla ürün alımını ödüllendiren teklifler, ihtiyaç yoksa avantaj sağlamıyor. Kişi başına düşen gerçek tüketimi hesaba katmak gerekiyor.
Farkındalıkla alışveriş
Bu düzeni bilmek, mağazaya karşı tavır almayı gerektirmiyor. Amaç kararların bilinçli verilmesi. Farkındalık, hem kampanyalardan yararlanmayı hem bütçeyi korumayı sağlıyor.
Etiket yazı tipi ve rengi
İndirim etiketlerinde kullanılan renk ve punto, dikkati yönlendirmek için seçiliyor. Sarı ve kırmızı tonlar en sık kullanılan renkler. Bu bilgiyi bilmek, etikete değil rakama bakmayı kolaylaştırıyor ve karşılaştırma alışkanlığını güçlendiriyor.
Reyon genişliği ve akış
Koridor genişliği, müşterinin hızını etkiliyor. Dar koridorlarda insanlar hızlı geçiyor, geniş alanlarda yavaşlıyor. Bu tasarım, hangi ürünlerin daha çok incelendiğini belirliyor.